Wykorzystanie technologii radiowych w tworzeniu infrastruktury społeczeństwa informacyjnego

WiMAX - internet dla każdego

Budowa Infrastruktury Społeczeństwa Informacyjnego jest jedną z części RPO (Regionalnych Programów Operacyjnych) Budowy Społeczeństwa Informacyjnego. Drugą jest wdrożenie e-usług administracji. Z jednej strony program budowy infrastruktury jest szansą na wykorzystanie środków unijnych - niestety za małych, aby przekopać cały kraj i doprowadzić wszędzie sieci światłowodowe, ale wystarczających, żeby Internet zagościł w najmniej zaludnionych regionach naszego kraju.

Jest to także szansa na wyrównanie szans obywateli mieszkających w środowiskach wiejskich. Z drugiej strony - jest to też natomiast możliwość skorzystania z niebywałej okazji, jaką stworzyło UKE(Urząd Komunikacji Elektronicznej), przygotowując strategię sprzedaży częstotliwości 3,6-3,8 GHz (WiMAX), w której przewidziano współpracę regionalną samorządów w obrębie stref przetargowych. Chodzi więc teraz o to, żeby Urzędy Marszałkowskie dostrzegły tę strategię i były pomocne w jej realizacji. A także podjęły współpracę w celu wykorzystania innowacyjnych technologii łączności bezprzewodowej w standardzie 802.16d dla rozwoju naszego społeczeństwa. Tak naprawdę to jeszcze w żadnym kraju nie było takiej szansy na wykonanie tego zadania w 100%. Choćby dlatego, że technologia ta nie była dotąd dostatecznie dobrze dopracowana technicznie jak dziś, mimo że prace nad protokółem 802.16d zakończono w 2002 roku.

W zasadzie w 2006 r. zakończono również prace nad mobilnym wariantem protokółu - oznaczoną 802.16e, ale nie oznacza to że mobilność WiMAXa będzie dostępna w najbliższym czasie. Poza tym na pewno nie będzie to na razie tani sprzęt.

Wracając do propozycji UKE objęcia częstotliwości WiMAX (czyli uzyskania rezerwacji pasma) przez samorządy lub małe i średnie przedsiębiorstwa, to w założeniach tej koncepcji jest daleko idąca współpraca różnych partnerów, która przejawia się zdefiniowaniem stref przetargowych obejmujących kilka powiatów, co wymusza wspólną realizację przedsięwzięcia. Ani samorząd, ani małe lub średnie przedsiębiorstwo nie jest, bowiem w stanie samodzielnie wybudować infrastruktury, utrzymać częstotliwości i wdrożyć usług, udostępniając je społeczeństwu.

Szansą dla Polski jest więc możliwość skorzystania z innowacyjności technologicznej WiMAXa oraz stworzenie sieci szkieletowej do każdego sołectwa. Pojawia się jednak pytanie, czy będzie wola współpracy między gminami, starostwami i urzędami marszałkowskimi, czy nie zabraknie jednomyślności w działaniu i podejmowaniu decyzji?

Ostatnie dwa lata pokazały, że bez woli współpracy zrobienie czegoś konkretnego nie jest możliwe. W gąszczu różnego rodzaju modeli biznesu, propozycji wykorzystania środków unijnych i projektów proponowanych samorządom może to być bardzo trudne zwłaszcza, że ludzie, którzy formułują strategie w urzędach marszałkowskich nie zawsze są odpowiednio przygotowani i nie koniecznie znają możliwości technologiczne dziś dostępne, za to bardziej koncentrują się na procedurach udostępniania środków unijnych licząc, że konkursy na projekty same wskażą ścieżkę postępowania.

Poza wolą współpracy między samorządami jedną z najważniejszych rzeczy wydaje się dobór partnera - takiego partnera, który dysponuje odpowiednią wiedzą na temat technologii, budowy infrastruktury, możliwości jej wykorzystania oraz jest świadomy odpowiedzialności za administrowanie tą infrastrukturą. Sposób współpracy może ograniczyć koszty lub wręcz przeciwnie - przysporzyć kosztów. A koszty te będą obciążały gminy przez co najmniej 6 lat po zakończeniu inwestycji. Trzeba też przewidzieć ścisłą współpracę administratora sieci z samorządem. Dobra współpraca może korzystnie wpłynąć na obniżenie kosztów i optymalne wykorzystanie zasobów sieci, przy czym pamiętajmy, ze na koszty składa się nie tylko utrzymanie samej infrastruktury, ale także opłaty za rezerwację częstotliwości oraz koszty ponoszone za transfer danych przez punkty styku infrastruktury lokalnej z siecią globalną. Z kolei dobre zarządzanie siecią lokalną może przynieść dodatkowe korzyści w postaci opłat za dodatkowe usługi dla różnych podmiotów.

Szansą na dobrą współpracę samorządów z lokalnymi partnerami biznesowymi ma być nowelizacja ustawy o Partnerstwie Publiczno-Prywatnym, która pomoże samorządom uzyskać partnera, który poza dzieleniem się wiedzą, będzie również współpracował nad rozwojem sieci i optymalnym jej wykorzystaniem. Niestety poprzedni kształt ustawy nie dawał żadnych możliwości ruchu ze strony samorządów, ani firm i trzeba czekać na jej nowelizację.

Niestety małe są szanse na powstanie rozległych infrastruktur sieci szkieletowych do roku 2011, natomiast późniejsze wdrożenia mają więcej szans. Pojawia się jednak pytanie: dla kogo te usługi, skoro nie zostanie zrealizowany pierwszy etap? To troszkę tak, jak byśmy kupili samochód i zapomnieli, że w naszej okolicy nie ma drogi, po której będziemy jeździli. Trzymając się analogii samochodowej: od doboru partnera, z którym zadanie będzie realizowane, będzie zależało wyposażenie tego "samochodu", obsługa serwisowa, oraz inne udogodnienia lub problemy związane z eksploatacją systemu.

Edward Baranowski -CCNET