|
|
||||||
|
Leksykon zarządzania Mindware - nowa koncepcja kompetencji Naukowcy i praktycy, analizując współczesne organizacje, dostrzegają wielki wpływ wiedzy jaką posiada organizacja, jako całość i sposobu w jaki z tej wiedzy korzysta. Mało tego dostrzegli, że synergetyczny związek kompetencji pracowników, będący podstawą kultury przodujących organizacji, może stać się motorem przemian, jakim muszą podlegać organizacje. Otoczenie przestało organizacjom gwarantować stabilne warunki. Gwarancji nie daje ani technologia, ani monopolistyczna pozycja rynkowa, ani opieka państwa. Jeżeli chce się istnieć w powszechnym rynkowym obiegu, należy nieustannie reagować na zmiany otoczenia. Nabywać nowe kompetencje i bez żalu porzucać nieprzydatne i już "wyeksploatowane".  Na początek dokonajmy uściślenia pojęcia kompetencja i jej składników. Pod tym pojęciem na ogół rozumie się splot trzech elementów. Są nimi: wiedza, umiejętności i motywacja. Wiedza jest zbiorem informacji. Umiejętność związana jest z doświadczeniem i praktyką. Motywacja zaś to gotowość i chęć używania dwóch pozostałych wiedzy i umiejętności. Połączenie trzech składników kompetencji dobrze oddaje wzór Kompetencje = motywacja (wiedza +umiejętności) Wynika z niego, że motywacja stanowi najistotniejszy czynnik kompetencji. Można wiele wiedzieć, mieć duże umiejętności, ale nie chcieć tego użyć. Leonardo da Vinci powiedział o wiedzy - "jej siła wynika z używania". Czyli chcenie jest kluczem sukcesu. Pojawiającemu się pytaniu, jak używać wiedzy, a także jak się uczyć, aby odnieść w biznesie sukces należy nadać inny jak dotąd kontekst. Nie posiadania, ale przede wszystkim używania. I tu nasuwa się ciekawa metafora. Wprost ze świata informatyki - hardware, software i mindware. Hardware - oznacza twarde narzędzia, jakimi są maszyny i technologia. Software- to procesy jakimi się posługujemy w biznesie. Mindware oznacza zaś umiejętność właściwego wykorzystania jednego i drugiego. Wykorzystując tą komputerową metaforykę można hardwarem nazwać wiedzę, to co jest wiadome wszystkim, lub takim może być. Softwarem można nazwać umiejętność korzystania z hardwaru, czyli wiedzy. To rodzaj algorytmów jakimi posługujemy się w korzystaniu z wiedzy, często odruch. Mindware to meta wiedza i meta umiejętność posługiwania się umiejętnościami i wiedzą w sposób unikalny dla danej organizacji. To w pewnym sensie umiejętność wdrażanie wiedzy do konkretnych organizacji, konkretnych procesów, konkretnych ludzi. To umiejętność celowego i świadomego korzystania z zasobów wiedzy i umiejętności, swoich i innych. Inaczej mówiąc, to kompetencja polegająca na tym, że dla rozwiązania konkretnego problemu korzysta się z jednego wybranego narzędzia i wybranego sposobu jego używania, zaś do innego problemu korzysta się z innej kombinacji. Potrzeby współczesnej organizacji wymagają uzupełnienia, lub nawet całkowitej zmiany dotychczas stosowanych typowych procedur, owego softwaru, i jak najczęstszego stosowania jednostkowego ściśle dopasowanego do konkretnej sytuacji powiązania narządzi wynikających ze zmieniającej się wiedzy i procedur już znanych i przećwiczonych, owego mindwaru. To wydaje się być podstawowym wyzwaniem dla współczesnego menedżera. Wyjść poza rutynę, nieufnie traktować swoją kompetencję i nieustannie być gotowym do zmiany swojego myślenia, w myśl ogólnej filozofii - nic dwa razy się nie zdarza. To bardzo niepokoi teoretyków naukowego zarządzania. Trudno opracować sensowne teorie na temat unikalnych przypadków. Teoria zarządzania nie może zajmować się pojedynczymi sytuacjami. Przestaje być wtedy teorią. Pomysły typu - każdy jest inny i wszystko się zmienia - nie są pożywką bowiem dla teoretyków szukających reguł i recept, uniwersalnych uogólnień. To rodzaj magii i wizjonerstwa. Czy zatem może dziwić, że współczesną gospodarkę kształtują nie teorie, ale magia zarządzania. Ów nieuchwytny mindware. Mindwerowo pojmowane kompetencje są dobrym punktem wyjścia do łamania przyzwyczajeń, wyjścia z zastygłej formy, do uelastyczniania sposobów rozwiązywania problemów. Choć to nie będzie łatwe i nie nastąpi od zaraz, menedżerowie muszą być gotowi do elastycznego, twórczego i jednostkowego tworzenia modelu działania organizacji, którą zarządzają, aby przewidywać skutki realizowania własnych pomysłów. fragment książki "Szkolenie pracowników" 
Krzysztof Chmielnik |
||||||