Zastanawiając się nad „dobrymi radami” profesora Grzegorza Gorzelaka wygłoszonymi w na niedawnym spotkaniu poświęconemu przygotowaniem do zmian strategii Lubuskiego, warto dostrzec głębsze od „chciejstwa” źródła rozwoju społecznego. Zachęcam do przeczytania tekstu poniższego tekstu wygłoszonego na II Kongresie Obywatelskim w 2007 r. Przy okazji wspomnę, że namawiając nas Lubuszan do innowcyjnego rozwoju jest jednocześnie Grzegorz Gorzelak propagatorem rozwoju ośrodków metropolitalnych.

Zaufanie i współpraca: fundament rozwoju Polski

Piotr Sztompka - Uniwersytet Jagielloński

Społeczeństwo jest takie, jakim samo się staje. Żadne wyroki losu czy historii nie gwarantują rozwoju. Ale o rozwoju społeczeństwa nie decydują także instytucje czy organy państwowe, nawet gdy mają najlepsze intencje. Nie da się zapewnić rozwoju przez decyzje odgórne. Nie da się zastąpić społeczeństwa obywatelskiego przez państwo, nawet gdy nazywa samo siebie “państwem solidarnym”. Nie da się zastąpić obywateli przez polityków, nawet gdy sami siebie uważają za sól polskiej ziemi.

Już to próbowano –i pamiętamy z jakim skutkiem – w systemach autokratycznych. Cały sens i racja bytu demokracji – powód, dla którego uważamy ten ustrój za najlepszy ze wszystkich, jakie dotychczas wynaleziono – to mobilizowanie mądrości, inicjatywy, umiejętności, zaangażowania, patriotyzmu zwykłych ludzi, wszystkich obywateli w możliwie najszerszej skali. Mówiąc inaczej, uruchamianie największego potencjału społecznego dla samoprzekształcania się, przekraczania własnych granic, pokonywania barier, tego co Amerykanie nazywają „podnoszeniem się za cholewki własnych butów”. W demokracji władza powinna jedynie tworzyć sprzyjające „warunki brzegowe” dla obywatelskiej aktywności.

Więcej